Εργαστήριο

ΣΠΟΠΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ

Το Εργαστήριο έχει ως αποστολή:

  1. Να καλύψει τις ερευνητικές και διδακτικές ανάγκες της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, καθώς και άλλων Τμημάτων του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο, στα αντικείμενα του Ιατρικού Δικαίου και της Βιοηθικής, με την αντιμετώπιση ζητημάτων όπως:
     
    • ιατρική ευθύνη,
    • ιατρική δεοντολογία,
    • αρχή της ανθρώπινης ζωής,
    • έννοια του θανάτου,
    • ευθανασία,
    • διαθήκες ζωής,
    • υποβοηθούμενη αυτοκτονία,
    • μεταμοσχεύσεις,
    • αισθητικές επεμβάσεις,
    • αλλαγή φύλου,
    • εμπορία οργάνων του σώματος,
    • ιατρικά υποβοηθούμενη αναπαραγωγή,
    • γενετικές εξετάσεις
    • γονιδιακή θεραπεία,
    • κλωνοποίηση,
    • τεχνητή διακοπή της κύησης,
    • πειράματα στον άνθρωπο,
    • αντιμετώπιση του πόνου των ασθενών,
    • έρευνα στα βλαστοκύτταρα,
    • επιλογή φύλου παιδιών,
    • γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί,
    • κλινικές μελέτες στον άνθρωπο,
    • ανάλυση DNA κ.α.
       
  2. Να αναπτύξει συνεργασίες κάθε μορφής με άλλα ελληνικά και αλλοδαπά ακαδημαϊκά ιδρύματα ή κέντρα ερευνών, εφόσον οι επιστημονικοί στόχοι τους συμπίπτουν, συμβαδίζουν ή αλληλοσυμπληρώνονται με εκείνους του Εργαστηρίου σε πνεύμα αμοιβαιότητας.
     
  3. Να διοργανώνει επιστημονικές διαλέξεις, ημερίδες, σεμινάρια, θερινά μαθήματα, συνέδρια και άλλες επιστημονικές εκδηλώσεις.
     
  4. Να πραγματοποιεί δημοσιεύσεις και εκδόσεις και να προσκαλεί Έλληνες και ξένους επιστήμονες αναγνωρισμένου κύρους, για την εκπλήρωση των σκοπών του.
     
  5. Να αναπτύξει συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς, δημόσιες υπηρεσίες και άλλους επιστημονικούς και κοινωνικούς φορείς, της ημεδαπής και της αλλοδαπής, ώστε να συμβάλλει το επιστημονικό προσωπικό του εργαστηρίου στη μελέτη και υποβολή προτάσεων χάραξης πολιτικής και εναλλακτικών μεθόδων αντιμετώπισης ζητημάτων που εμπίπτουν στο γνωστικό αντικείμενο του εργαστηρίου.
     
  6. Να προσφέρει υπηρεσίες σε ιδιώτες σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο π.δ. 159/1984 (τεύχος Α΄, αριθμ. 53).
     
  7. Να παρέχει γνωμοδοτήσεις (δικαστήρια κλπ.) σε θέματα που άπτονται του γνωστικού του αντικειμένου, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.
     
  8. Να συλλέγει, επεξεργάζεται, αποθηκεύει και διαθέτει δεδομένα στο αντικείμενο του ιατρικού δικαίου και της βιοηθικής.
     
  9. Να αναλαμβάνει συμβουλευτικά έργα και μελέτες με σκοπό την ικανοποίηση των αναγκών της κοινωνίας στο συγκεκριμένο αντικείμενο.
     
  10. Να διατηρεί δική του ιστοσελίδα και να προχωρήσει στην έκδοση ηλεκτρονικού περιοδικού στο αντικείμενο του ενδιαφέροντός του.
     
  11. Να αναλαμβάνει κάθε άλλη επιστημονική, ερευνητική και επιμορφωτική πρωτοβουλία ή δραστηριότητα που εμπίπτει στο γνωστικό του αντικείμενο.

 

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΙΔΡΥΣΗΣ

Η ανάγκη ίδρυσης του εργαστηρίου ανέκυψε κατά την υλοποίηση ενός προγράμματος ΑΡΙΣΤΕΙΑ ΙΙ, που εγκρίθηκε στη Σχολή μας και υλοποιήθηκε από αυτήν, σε συνεργασία με το Τμήμα Ιατρικής ΑΠΘ, συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας, με θέμα: «Ιατρικά Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή και προστασία του εμβρύου in vitro» (Φεβρουάριος 2014 – Οκτώβριος 2015).

Κατά την υλοποίηση του προγράμματος αυτού αξιολογήθηκε το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή σε επτά ευρωπαϊκές χώρες και επιχειρήθηκε να αναδειχθούν τα προβλήματα που δημιουργεί. Πέραν της νομοθεσίας, αξιοποιήθηκαν σχετικές εθνικές και διεθνείς έρευνες, καθώς και η υπάρχουσα βιβλιογραφία. Πραγματοποιήθηκαν προσωπικές συνεντεύξεις με 100 περίπου επιστήμονες, ειδικούς σε ζητήματα υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, στους οποίους συμπεριλαμβάνονταν νομικοί, γιατροί, ψυχολόγοι, βιολόγοι, θεολόγοι, ανθρωπολόγοι και υπεύθυνοι για τη στρατηγική στην ανθρώπινη αναπαραγωγή και την εμβρυολογία. Συντάχθηκαν επτά εθνικές Εκθέσεις, που αποτέλεσαν τη βάση για τη σύνταξη εκτενούς Συγκριτικής Μελέτης, οργανώθηκαν δύο διεθνή συνέδρια στη Θεσσαλονίκη, με 57 συνολικά εισηγητές (τα Πρακτικά των οποίων εκδόθηκαν σε τέσσερεις τόμους στα ελληνικά και τα αγγλικά) και διατυπώθηκαν συγκεκριμένες προτάσεις – τόσο στα ελληνικά όσο και στα αγγλικά - για τη διαμόρφωση ενός ευρωπαϊκού νομοθετικού πλαισίου σχετικά με την ιατρικά υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, μέσω του οποίου μπορούν να αντιμετωπιστούν τα σύνθετα προβλήματα που γεννούν οι νομοθετικές απαγορεύσεις σε επιμέρους χώρες.

Οι προτάσεις αυτές έχουν αποσταλεί στις αρμόδιες αρχές τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Παράλληλα, διαμορφώθηκε ιστοσελίδα για θέματα ιατρικά υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, όπου μπορεί κανείς να βρει όλη τη σχετική νομοθεσία, πλούσια νομολογία ελληνικών και ευρωπαϊκών δικαστηρίων, μελέτες, έρευνες και ειδήσεις και άλλο υλικό. Στην ιστοσελίδα αυτή (repro.law.auth.gr) έχει αναρτηθεί και όλο το υλικό της έρευνας.

Η υλοποίηση του προγράμματος ανέδειξε την ανάγκη ενίσχυσης και διεύρυνσης του διεπιστημονικού διαλόγου στο χώρο του ιατρικού δικαίου και της βιοηθικής, στο πλαίσιο μιας  σταθερής δομής, που μπορεί να προσφέρει ένα βήμα παρέμβασης της Νομικής Σχολής σε θέματα ιδιαίτερου ενδιαφέροντος όχι μόνο για την επιστημονική κοινότητα, αλλά για ολόκληρο το κοινωνικό σύνολο.

Το Εργαστήριο Μελέτης Ιατρικού Δικαίου και Βιοηθικής συνεχίζει, έτσι, και διευρύνει το συγκεκριμένο έργο ΑΡΙΣΤΕΙΑΣ, αξιοποιώντας τα αποτελέσματά του, τα εργαλεία έρευνας και τη βάση των δεδομένων του. Παράλληλα, αξιοποιεί και συνεχίζει όλες τις θεμελιωμένες ήδη συνεργασίες της ερευνητικής ομάδας με άλλα πανεπιστημιακά ιδρύματα ή Ινστιτούτα της ημεδαπής και της αλλοδαπής (ΕΚΠΑ, Πάντειο, πανεπιστήμιο Αιγαίου, Paris 1, Pantheon-Sorbonne, University Sacro Cuore, Göteborg, Mannheim, Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, Uppsala University, Cambridge University, Queen Mary University, Manchester University, UCL, Trento University, Augsburg University, London School of Economics), αλλά και με εθνικές αρχές, όπως η Αρχή Ιατρικά Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής και η Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής.

 

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Για την εκπλήρωση των σκοπών του εργαστηρίου:

  • οργανώνονται επιστημονικές συναντήσεις των μελών του εργαστηρίου, με πρόσκληση αν κρίνεται σημαντικό και άλλων επιστημόνων, προκειμένου να επεξεργάζεται και διαμορφώνει θέσεις σε επίκαιρα κρίσιμα θέματα (“Think Tank”), προωθώντας τον επιστημονικό διάλογο στο αντικείμενό του και διατυπώνοντας προτάσεις χάραξης πολιτικής προς τους αρμόδιους φορείς,
  • οργανώνονται, μετά από υποβολή σχετικού αιτήματος μέλους ΔΕΠ του ΑΠΘ, εσωτερικές επιστημονικές συναντήσεις των μελών του εργαστηρίου για την επεξεργασία επιστημονικών θεμάτων στο αντικείμενο του ιατρικού Δικαίου και της Βιοηθικής, προκειμένου να υποστηριχθεί η διδασκαλία των συγκεκριμένων θεμάτων, τόσο στη Νομική όσο και σε άλλες Σχολές του ΑΠΘ,
  • ενισχύεται η διδασκαλία στο πλαίσιο του Διατμηματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του ΑΠΘ «Σύγχρονες Ιατρικές Πράξεις: Δικαιϊκή Ρύθμιση και Βιοηθική Διάσταση», το οποίο υλοποιείται με συνεργασία τεσσάρων Σχολών του ΑΠΘ ( Θεολογική, Ιατρική, Νομική και Οδοντιατρική), καθώς και η διδασκαλία του προπτυχιακού διακλαδικού σεμιναρίου του νέου προγράμματος σπουδών της Νομικής Σχολής με τίτλο «Δίκαιο ιατρικής ευθύνης»,
  • εκτελούνται ερευνητικά προγράμματα σε επιμέρους ενότητες του Ιατρικού Δικαίου και της Βιοηθικής, που χρηματοδοτούνται από κρατικούς, ενωσιακούς ή ιδιωτικούς πόρους, με κατά το δυνατό διεπιστημονικό χαρακτήρα, 
  • παρέχονται υπηρεσίες σε ιδιώτες, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο π.δ. 159/1984 (τεύχος Α΄, αριθμ. 53), καθώς και γνωμοδοτήσεις (δικαστήρια κλπ.) σε θέματα που άπτονται του γνωστικού αντικειμένου σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.
  • οργανώνονται επιστημονικές διαλέξεις, ημερίδες, συνέδρια και άλλες επιστημονικές εκδηλώσεις για ειδικά ακροατήρια ή το ευρύ κοινό, σε θέματα επικαιρότητας ή μεγάλου ενδιαφέροντος,
  • πραγματοποιούνται σεμινάρια και θερινά μαθήματα για ειδικά ακροατήρια ή το ευρύ κοινό,
  • διαμορφώνονται επιστημονικές συνεργασίες με την Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής, την Αρχή Ιατρικά Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής, Ιατρικούς Συλλόγους, την Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών, άλλα εκπαιδευτικά ή ερευνητικά ιδρύματα ή άλλες επιστημονικές ενώσεις και παρέχονται υπηρεσίες συναφείς με το αντικείμενο του εργαστηρίου σε νομικά ή φυσικά πρόσωπα,
  • αναπτύσσονται συνεργασίες με διεθνείς οργανισμούς που ασχολούνται με θέματα ιατρικού Δικαίου και Βιοηθικής,
  • γίνεται συλλογή, επεξεργασία, αποθήκευση και διάθεση επιστημονικών δεδομένων για θέματα ιατρικού δικαίου και βιοηθικής,
  •  προσφέρεται δυνατότητα πραγματοποίησης πρακτικής άσκησης σε μεταπτυχιακούς φοιτητές (με παροχή βεβαίωσης πραγματοποίησής της), με την αποδελτίωση θεμάτων τα οποία εντάσσονται στο χώρο του ιατρικού δικαίου και της βιοηθικής και αναρτώνται στην ιστοσελίδα του εργαστηρίου, με αναφορά του ονόματος του φοιτητή,
  • ενισχύονται μεταπτυχιακοί φοιτητές που εκπονούν διδακτορική διατριβή στο συγκεκριμένο χώρο, ιδίως με παροχή δυνατότητας παρακολούθησης των εσωτερικών συναντήσεων, συμμετοχής στο ερευνητικό έργο, χρήσης βιβλιογραφικού υλικού κ.ά., με οικονομική υποστήριξη και χορήγηση υποτροφιών,
  • δημοσιοποιούνται τα πορίσματα των ερευνών ή μελετών που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του εργαστηρίου, μέσω της ιστοσελίδας του εργαστηρίου, αλλά και ειδικού ηλεκτρονικού περιοδικού εντύπου,.

 

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ

Το Εργαστήριο διατηρεί συνεργασία με πολλά πανεπιστημιακά ιδρύματα ή Ινστιτούτα της ημεδαπής και της αλλοδαπής:

  • Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών,
  • Πάντειο Πανεπιστήμιο,
  • Πανεπιστήμιο Αιγαίου,
  • Cambridge University,
  • Paris 1, Pantheon-Sorbonne,
  • University Sacro Cuore,
  • University of Göteborg,
  • University of Mannheim,
  • Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου,
  • Πανεπιστήμιο Λευκωσίας,
  • Uppsala University,
  • Queen Mary University,
  • Manchester University,
  • UCL,
  • Trento University,
  • Augsburg University,
  • London School of Economics,

αλλά και με εθνικές αρχές, όπως:

  • Αρχή Ιατρικά Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής και
  • Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής.

 

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ

Οι πόροι του Εργαστηρίου προέρχονται από:

1. Την εκτέλεση ερευνητικών και επιμορφωτικών (εθνικών, ευρωπαϊκών ή/και διεθνών) προγραμμάτων που πραγματοποιούνται για ίδιο λογαριασμό ή λογαριασμό τρίτων.

2. Τις κληρονομιές, τις δωρεές, τις κληροδοσίες και άλλες οικονομικές ενισχύσεις προς το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης για τους σκοπούς του Εργαστηρίου.

3. Τα έσοδα από την παροχή υπηρεσιών σύμφωνα με το άρθρο 3 του Προεδρικού διατάγματος 159/1984 (Α΄ 53).

4. Τη διάθεση αποτελεσμάτων ερευνητικών προγραμμάτων ή εν γένει επιστημονικών προϊόντων.

5. Τις ειδικές προσφορές, χρηματοδοτήσεις και άλλες χορηγίες που προέρχονται από διεθνείς οργανισμούς, δημόσιες ή ιδιωτικές επιχειρήσεις και νομικά ή φυσικά πρόσωπα.

6. Τη χρηματοδότηση ή συγχρηματοδότηση ερευνητικών προγραμμάτων από διάφορα Υπουργεία ή φορείς του ευρύτερου Δημοσίου Τομέα.

7. Τις πωλήσεις εκδόσεων του Εργαστηρίου.

Νέα
Δημοσιεύθηκε στις: 26/04/2016
Συμμετοχή του μέλους του Εργαστηρίου κ. Λ. Κοβάτση σε Ημερίδα του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, με θέμα: "Η ιατρική και τεχνική πραγματογνωμοσύνη στο τροχαίο ατύχημα", Τρίτη 10 Μαΐου 2016, 18.30, Συνεδριακό Κέντρο Τράπεζας Πειραιώς. Περισσότερα
Δημοσιεύθηκε στις: 25/04/2016
Στο πλαίσιο της Δομής Δια Βίου Μάθησης του ΑΠΘ, η Νομική Σχολή, και ειδικότερα το Εργαστήριο Μελέτης Ιατρικού Δικαίου και Βιοηθικής που λειτουργεί στη Σχολή, οργανώνει, σε συνεργασία με τον Ιατρικό Σύλλογο Θεσσαλονίκης και την Ιατρική Εταιρεία Θεσσαλονίκης επιμορφωτικά σεμινάρια με γενικό τίτλο: «Ιατρικές πράξεις: Νομικά και Ηθικά ζητήματα». Περισσότερα
Δημοσιεύθηκε στις: 13/04/2016
Συμμετοχή του Εργαστηρίου στο 31ο Βορειοελλαδικό Ιατρικό Συνέδριο, που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη στις 7 και 8 Απριλίου 2016. Το Εργαστήριο εκπροσωπήθηκε από τον Επ. Καθηγητή της Νομικής Σχολής ΑΠΘ κ. Κ. Παπαγεωργίου, που ανέπτυξε το θέμα: "Ιατρικές Αποφάσεις στο Τέλος της Ζωής. Περισσότερα